CXC- wycieczka krajoznawczo piesza z cyklu „60 + z PTTK” 

03 czerwca 2026r. 

 

           Tematem 190. wycieczki krajoznawczo-pieszej z cyklu 60 + z PTTK, zorganizowanej przez Oddział Miejski PTTK Toruniu, był Pałacyk Stefana Mielickiego. Trasa wycieczki umożliwiła uczestnikom zapoznanie się z pałacykiem z ogrodem Gustava Weesego, willami Antoniego Rosochowicza, Stanisława Tempskiego oraz Pawła Ossowskiego, a zakończyła się w pałacyku Stefana Mielickiego. Na miejscu turyści wzięli udział w wykładzie Pani Doroty Kwiatkowskiej pt. "Historia toruńskiej willi Pałacyk", a następnie zwiedzili budynek.

               "Historia toruńskiej willi Pałacyk" – wykład pani Doroty Kwiatkowskiej przybliżył uczestnikom historię pałacyku przy Czerwonej Drodze. Zabytkowa willa jest przykładem miejskiej architektury międzywojennej. Budynek został zaprojektowany w „stylu dworkowym” przez architekta Hermanna Rosenau w 1923r. dla Stefana Mielickiego. Budowa trwała do 1925 roku.

Styl dworkowy – to styl w architekturze polskiej w latach 1908-1928, jeden z nurtów tzw. stylu narodowego, który ukształtował się na przełomie XIX i XX wieku, łączący motywy barokowe, renesansowe i klasycystyczne. Wzorcem był polski dwór szlachecki.

Pierwszym właścicielem obiektu był Stefan Mielicki, lokalny przedsiębiorca i patriota, współwłaściciel spółki handlowej „Mielicki i Truskolaski”. Był to dwukondygnacyjny, podpiwniczony budynek przykryty mansardowym dachem z okrągłą wieżyczką w północno-wschodnim narożniku. Na północnej elewacji dostawiono werandę zewnętrzną, a front od strony wschodniej poprzedzono parterowym portykiem z kolumnami. W centrum domu zaprojektowano hall z dekoracyjną galeryjką arkadową na pierwszym piętrze. W 1927 roku posesja przechodzi na własność Wiktora Walkowiaka, właściciela składu słodyczy „Hanka” w Toruniu. Do wybuchu II wojny światowej było jeszcze trzech właścicieli. W okresie wojny mieściło się tutaj kasyno wojskowe. Po wojnie zmodyfikowano wewnętrzny układ funkcjonalno-przestrzenny, aranżując sześć mieszkań komunalnych. Podczas rozbudowy Czerwonej Drogi w latach siedemdziesiątych fasadę willi zasypano do wysokości wysokiego parteru. W 1985 roku budynek przejął toruński oddział Towarzystwa naukowego Organizacji i Kierownictwa, przeprowadzając generalny remont. W 1987 roku obiekt wpisano do rejestru zabytków. Kilka lat później w piwnicy willowej otworzono restaurację „Pałacyk”, która funkcjonowała do 2013 roku. W 2021 roku budynek został siedzibą Kujawsko-Pomorskiego Centrum Dziedzictwa.

  Pałacyk Gustava Weesego - położony nad krawędzią wyższej terasy wiślanej. Dwuskrzydłowy budynek projektu spółki "Die Saalecker Werkstaetten" z Turyngii, powstał w latach 1910-1911 dla właściciela toruńskiej fabryki pierników. Nawiązuje do tradycji XVIII-wiecznych obiektów rezydencjalno-pałacowych. O 1973 roku budynek był dzierżawiony przez UMK. Znajdowały się tutaj mieszkania dla kadry uniwersyteckiej oraz Katedra Zoologii, a później Instytut Geografii. Od 2012r. budynek jest siedzibą Kujawsko-Pomorskiej Okręgowej Izby Lekarskiej.

  Willa Antoniego Rosochowicza z 1925r. według projektu toruńskiego architekta Stanisława Schmidta, nawiązuje do stylu dworkowego. W 1935r. nieruchomość nabył Zarząd Główny Zjednoczenia Kolejowców Polskich. Do 1996r. znajdował się tu Dom Kultury Kolejarza, obecnie pełni funkcje biurowe.

  Willa Stanisława Tempskiego z 1926r. zaprojektowana przez Bronisława Jankowskiego, zbudowana nad terasą wiślaną, również reprezentuje styl dworkowy. Po II wojnie światowej willa była własnością państwową. W latach 1955-1970 mieściła dom dziecka, do 1975r. przedszkole, od 1975r. Urząd Stanu Cywilnego.

  Willa Pawła Ossowskiego z 1925r. zaprojektowana przez Bronisława Jankowskiego nawiązuje do tzw. stylu dworkowego w ujęciu klasycystyczno-barokowym. W 1946r. budynek został wydzierżawiony Uniwersytetowi Mikołaja Kopernika. Po remoncie i adaptacji pomieszczeń umieszczono w nim katedry rzeźby i grafiki Wydziału Sztuk Pięknych, które pozostawały tam do 1976r.

Serdeczne podziękowania kierujemy do Państwa

Doroty Kwiatkowskiej oraz Michała Antonowicza

z Kujawsko-Pomorskiego Centrum Dziedzictwa w Toruniu. 

Następna wycieczka 10 czerwca 2026 roku.

Spotykamy się o godz. 10.00 – Aula UMK przy ul. Gagarina.

Temat wycieczki „Roślinność Torunia”

(spotkanie w terenie z dr. Lucjanem Rutkowskim).

Długość przejścia wyniesie ok. 5 km.

Wycieczkę poprowadzi przodownik turystyki pieszej PTTK

Teresa Karasiewicz.

Przebieg trasy do wpisania w książeczkach OTP:

03.06.2026r. Toruń, – ul. Konopnickiej, Danielewicza, Rybaki, Bydgoska, Moniuszki, Czerwona Droga – Kujawsko-Pomorskie Centrum Dziedzictwa w Toruniu. („Pałacyk Stefana Milickiego” – 60+ z PTTK) – 3 km.

Relację przygotowała Teresa Karasiewicz – przewodnicząca Komisji Turystyki Pieszej.